Վենեսուելացի ընդդիմադիր քաղաքական գործիչ Մարիա Կորինա Մաչադոն արժանացել է 2025 թվականի Նոբելյան խաղաղության մրցանակին, տեղեկացնում է Նոբելյան կոմիտեի կայքը։
Նրան մրցանակը շնորհվել է Վենեսուելայում ժողովրդավարությունը զարգացնելու ջանքերի համար։
«Այնուամենայնիվ, ժողովրդավարությունը նաև միջազգային մակարդակով նահանջ է ապրում։ Ժողովրդավարությունը, որը հասկացվում է որպես սեփական կարծիքն ազատորեն արտահայտելու, քվեարկելու և ընտրովի մարմիններում ներկայացված լինելու իրավունք, խաղաղության հիմքն է ինչպես ազգերի ներսում, այնպես էլ ազգերի միջև»,- հայտարարել է Նոբելյան կոմիտեն։
Այս տարի Նոբելյան խաղաղության մրցանակի համար առաջադրվել է 338 թեկնածու, որոնցից 244-ն անհատներ էին, 94-ը՝ կազմակերպություններ։ Մրցանակը շնորհվում է Նորվեգիայի խորհրդարանի կողմից ընտրված հինգ անդամից բաղկացած Նոբելյան կոմիտեի կողմից։
Մրցանակաբաշխության արարողությունները տեղի կունենան դեկտեմբերի 10-ին՝ Ստոկհոլմում և Օսլոյում: Մրցանակի դրամական համարժեքը կազմում է 11 միլիոն շվեդական կրոն (1,17 միլիոն դոլար):
Կոմիտեի քարտուղար Քրիստիան Բերգ Հարփվիկենը, ով որոշում կայացնող հինգ անդամներից մեկն է, ընդգծել է, որ մրցանակը չի շնորհվում վերջին պահին ձեռք բերված արդյունքների համար։
«Այս մրցանակը հիմնականում վերաբերում է 2024 թվականին և նախորդ տարիներին կատարված աշխատանքին։ Այն չի տրվում վերջին շաբաթների կամ ամիսների ձեռքբերումների համար»,- ասել է նա Նորվեգիայի NRK հեռուստաալիքին։
2024 թվականին Նոբելյան խաղաղության մրցանակը շնորհվել էր ճապոնական «Նիհոն Հիդանկյո» կազմակերպությանը, որը հիմնադրվել էր 1945 թվականի Հիրոսիմայի և Նագասակիի միջուկային ռմբակոծություններից փրկվածների կողմից, ովքեր պայքարում են զանգվածային ոչնչացման զենքի վերացման համար: Նրանք մրցանակն ստացել էին «միջուկային զենքից զերծ աշխարհի հասնելու իրենց ջանքերի և ականատեսների վկայություններով ցույց տալու համար, թե ինչու միջուկային զենքը երբեք չպետք է օգտագործվի»:
Ֆիզիկայի ոլորտում 2025 թվականի Նոբելյան մրցանակին արժանացել էին անգլիացի Ջոն Քլարկը, ֆրանսիացի Միշել ԴեՎորը և ամերիկացի Ջոն Մարտինիսը՝ «էլեկտրական շղթայում մակրոսկոպիկ քվանտային-մեխանիկական թունելավորման և էներգիայի քվանտացման հայտնագործության համար»։ Քիմիայի ոլորտում Նոբելյան մրցանակակիրներն են գիտնականներ Օմար Յաղին, Սուսումու Կիտագավան ու Ռիչարդ Ռոբսոնը։
