Հայաստանի դատական համակարգը, որոշ դատարանների և առանձին դատավորների գործունեությունը ժամանակ առ ժամանակ հասարակական քննարկման առարկա է դառնում:
Համակարգը կրկին ուշադրության կենտրոնում է հայտնվել հատկապես 2025թ․ հունիսից, երբ նախ կալանավորվել էր Տավուշի թեմի նախկին առաջնորդ Բագրատ արքեպիսկոպոս Գալստանյանը, ապա բարերար, «Տաշիր» ընկերությունների խմբի նախագահ Սամվել Կարապետյանը՝ եկեղեցուն աջակցելու մասին հայտարարությունից անմիջապես հետո: Վերջինս այնուհետև հիմնել էր «Ուժեղ Հայաստան» կուսակցությունը, հիմա տնային կալանքի տակ է:
Ավելի քան 8 ամիս է՝ Կարապետյանն ազատազրկված է:
Երևանի առաջին ատյանի ընդհանուր իրավասության քրեական դատարանը Շիրակի թեմի առաջնորդ Միքայել արքեպիսկոպոս Աջապահյանին 2025թ. հոկտեմբերի 3-ին 2 տարվա ազատազրկման էր դատապարտել: Սրբազանը մեղադրվում է «իշխանությունը զավթելու հրապարակային կոչեր հնչեցնելու համար»: Աջապահյանը չի ընդունել իրեն վերագրված հանցանքը:
2025թ. հունիսի 25-ի լույս 26-ի գիշերը կալանավորվել էր արքեպիսկոպոս Գալստանյանը: Դեռևս շարունակվում է Գալստանյանի և նրա հետ ևս 17 անձի դատավարությունը: Նրանք մեղադրվում են ահաբեկչության և իշխանության յուրացման փորձի համար:
Տարբեր դատական ատյանների կողմից վարչական հսկողություն և այլ սահմանափակումներ են կիրառվում նաև Արագածոտնի թեմի առաջնորդ Մկրտիչ եպիսկոպոս Պռոշյանի և Մայր Աթոռի դիվանապետ Արշակ արքեպիսկոպոս Խաչատրյանի նկատմամբ:
ՀՀ սահմանադրության համաձայն` դատարանները հանդիսանում են արդարադատություն իրականացնող անկախ մարմիններ, և նրանց առաջնային նպատակն օրենքի գերակայությունն ու արդար դատաքննություն իրականացնելն է: Armenia Today-ը Երևանում հարցում է անցկացրել՝ հետաքրքրվելով քաղաքացիների գնահատականներից դատական համակարգի վերաբերյալ:
Դատարանների արդար, իշխանությունից անկախ գործունեության մասին հարցվածները տարբեր կարծիք են հայտնել: Նրանցից ոմանց հատկապես վերջին շրջանում ձերբակալություններն ու դատական գործընթացներն ստիպում են չվստահել դատական համակարգին:
«Արդարադատություն Հայաստանում չունենք: Դատարանները բացարձակ կախված են իշխանությունից»,- ասել է հարցմանը մասնակցած մի քաղաքացի:
Ոմանք էլ հակառակը` կարծում են, որ ձերբակալությունները, դատական վարույթներն արդար են և հավատում են ներկա դատական համակարգին:
«Ես ներկա ամեն ինչին էլ հավատում եմ»,- նշել է հարցվածներից մեկը:
Քաղաքացիների մի մասն էլ հակված է հավատալ ոչ թե ընդհանուր դատական համակարգին, այլ կոնկրեետ այս կամ այն դատավորին:
«Ոչ վստահում եմ, ոչ չեմ վստահում. նայած, թե ո՞վ է դատավորը»,- այսպես է կարծում մեկ այլ քաղաքացի:
Մանրամասները` տեսանյութում:
