Իսրայելի աջակցությունը որոշիչ է դարձել սեպտեմբերի 19-20-ը Լեռնային Ղարաբաղի դեմ Ադրբեջանի օպերացիայի հաջողության հարցում, հաղորդում է «Intelligence Online» ֆրանսիական հրատարակությունը։
«Ավելի շատ, քան Թուրքիան, հենց իսրայելական զինվորականներն ու հետախուզությունն են նպաստել Ադրբեջանի կողմից Լեռնային Ղարաբաղի կայծակնային ռազմական նվաճմանը»,- ասվում է հրապարակման մեջ։ Ըստ հրապարակման՝ սեպտեմբերի 20-ին Լեռնային Ղարաբաղում ռազմական գործողությունների ավարտից մի քանի ժամ անց Ադրբեջանի զինված ուժերի և անվտանգության ծառայությունների հրամանատարությունը շնորհակալություն է հայտնել իսրայելցի գործընկերներին։
«Իսրայելի պաշտպանության նախարար Էյալ Զամիրը հարձակումից ընդամենը մի քանի օր առաջ այցելել է Բաքու, որտեղ տեղեկացել է Ադրբեջանի ռազմական ծրագրերի մասին և նրան դիմել են խորհրդատվության համար»,- գրում է հրատարակությունը։ Նաև, ըստ նրա, «Մոսադ» հետախուզական ծառայության և իսրայելական ռազմական հետախուզության «Աման» էլեկտրոնային հետախուզության 8200 ստորաբաժանման իսրայելցի փորձագետներն այցելել են Ադրբեջան՝ գործողության մեկնարկից մի քանի շաբաթ առաջ՝ «առաջարկություններ անելու և տվյալների հոսքը բարելավելու»։
Նշվում է, որ միևնույն ժամանակ, նախքան ռազմական գործողության մեկնարկը, կտրուկ ավելացել է իսրայելական «Israel Aerospace Industries» (IAI) և «Rafael Advanced Defense Systems և Israel Military Industries» (IMI) ընկերությունների կողմից Ադրբեջան զենքի և ռազմական տեխնիկայի, օրինակ՝ անօդաչու թռչող սարքերի մատակարարումը։
Մասնավորապես, վերջին երկու ամսվա ընթացքում դիտորդները արձանագրել են ադրբեջանական 15 բեռնատար ինքնաթիռների վայրէջքը Նեգև անապատում գտնվող իսրայելական Օվդա ռազմական ավիաբազայում։ Նշվում է, որ Օվդան միակ օդանավակայանն է, որտեղից հնարավոր է պայթուցիկներ հանել Իսրայելից, և վերջին յոթ տարիների ընթացքում այս ավիաբազայում վայրէջք է կատարել 92 ադրբեջանական բեռնատար ինքնաթիռ։
Ըստ «Intelligence Online»-ի՝ բացի այս ռազմական և հետախուզական աջակցությունից, կիբերանվտանգությունը նաև Իսրայելի և Ադրբեջանի գործընկերության բաղադրիչն էր: Հրատարակությունը, վկայակոչելով իսրայելական և հայկական անվտանգության աղբյուրները, հայտնում է, որ բացի «NSO Group»-ից (որը Pegasus ծրագրի մշակողն է – խմբ.), վերջին տարիներին Ադրբեջանին օգնություն են ցուցաբերել իսրայելական այլ կիբեր ընկերություններ։ Ըստ կայքի՝ Իսրայելը վերջին 10 տարիների ընթացքում 10 միլիարդ դոլարի զինտեխնիկա է վաճառել Ադրբեջանին, դրա դիմաց Իսրայելը գնել է ադրբեջանական նավթ և օգտագործել երկրի տարածքը՝ որպես Իրանի մասին հետախուզական տեղեկություններ հավաքելու կենտրոն, գրում է հրատարակությունը՝ անվանելով Իսրայելի և Ադրբեջանի հարաբերությունները «ռազմավարական պայմանագիր»։
«Երկու երկրների միջև այս ռազմավարական պայմանագիրը սկիզբ է առել առնվազն 2012 թվականից, այն բանից հետո, երբ Իսրայելը դադարեցրեց իր հետախուզական համագործակցությունը Թուրքիայի հետ: Այդ ժամանակից ի վեր Բաքուն ծառայել է որպես Մոսադի հիմնական բազաներից մեկը՝ Իրանի մասին հետախուզական տեղեկություններ հավաքելու համար: Օրինակ, երբ 2018 թվականի հունվարին Մոսադի սպաները գողացան իրանական միջուկային արխիվները Թեհրանում, նրանք բովանդակությունը տարան ուղիղ դեպի ադրբեջանական սահման»,- ասվում է հրապարակման մեջ։
Սեպտեմբերի 19-ին Ադրբեջանը լայնամասշտաբ հարձակում էր սկսել Արցախի Հանրապետության նկատմամբ։ Ադրբեջանի ՊՆ-ն նշել էր, որ, իբր, քաղաքացիական բնակչությունը և քաղաքացիական ենթակառուցվածքի օբյեկտները թիրախ չեն, շարքից հանվում են միայն «ռազմական թիրախները»: Վերջին տվյալներով՝ Արցախի դեմ ադրբեջանական ագրեսիայի հետևանքով կա 200 զոհ (10 խաղաղ բնակիչ, այդ թվում՝ 5 երեխա) և 400 վիրավոր (40 խաղաղ բնակիչ, այդ թվում՝ 13 երեխա)։
