Հայաստանի իշխանություններն սկսել են Ծիծեռնակաբերդի հուշահամալիրի անփույթ վերակառուցումը՝ որպես արտաքին քաղաքականության առաջնահերթություններից Ցեղասպանության ճանաչման հարցը հանելու քաղաքականության մաս, Armenia Today-ին հայտնել է քաղաքագետ Հրանտ Միքայելյանը:
Նրա խոսքով՝ «բարբարոսական» վերանորոգումը տեղի է ունենում հուշարձանը հասարակությունից մեկուսացնելու նպատակով:
«Սա շատ լուրջ ազդանշան կլինի Թուրքիային, որ հուշարձանը, այսպես ասած, չի գործում՝ գոնե ժամանակավորապես, և որ աշխատանքներ են տարվում Ցեղասպանության նկատմամբ գիտակցության և վերաբերմունքի փոփոխության ուղղությամբ՝ թե՛ Հայաստանի ղեկավարության, թե՛ ժողովրդի շրջանում»,- նշել է փորձագետը:
Հասարակության կողմից քննադատության արժանացած վերանորոգումները Միքայելյանը բացատրել է վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանի քաղաքականությամբ, որն ուղղված է ազգային նպատակներից հրաժարվելուն: Նա կարծում է, որ ընտրվում է ինքնությունը փոխելու ուղի՝ հայկականից «քաղաքացիականի»:
Հայաստանի իշխանությունները ցանկանում են ամեն ինչ կազմակերպել այնպես, որ հանրապետությունը գոյություն ունենա «քաղաքացու համար», բայց չի նշվում, թե որ քաղաքացու, եզրակացնում է քաղաքագետը: Որպես օրինակ՝ նա մեջբերել է մեկ տարի առաջ կայացված որոշումը, երբ բոլոր հաստատությունները, որոնք ունեին «ազգային» կարգավիճակ՝ թանգարաններ, թատրոններ և այլն, վերանվանվեցին «պետական»։
Չնայած դրան, ըստ «Արար» հիմնադրամի հարցման, բնակչության 95%-ը կարծում է, որ Ցեղասպանության ճանաչումը պետք է մնա Հայաստանի արտաքին քաղաքականության առաջնահերթություններից մեկը։
Միքայելյանի խոսքով՝ իշխանությունների խնդիրն այժմ հուշարձանը հնարավորինս երկար փակ պահելն է վերանորոգման պատրվակով։ Նա բացատրել է, որ եթե վերանորոգման կարիք կար, ապա միայն կոսմետիկ։
«Հնարավոր է՝ հաջորդ տարի ապրիլի 24-ին (Ցեղասպանության հիշատակի օրը՝ Armenia Today) այն փակվի»,- նշել է քաղաքագետը։
Նա լայնածավալ աշխատանքներն անհիմն է անվանել։ Արդյունքում՝ հուշարձանի որոշ հատվածներ արդեն ոչնչացվել են. երեսպատումը և մեծ տուֆե քարերը ոչնչացվել են։ Աշխատանքների ընթացքը չի նախանշվում լիարժեք վերականգնման ուղին։ Ավելին, առցանց արտահոսած վերականգնման փաստաթղթերը ցույց են տալիս, որ ամբողջությամբ փոխարինվելու են և՛ հատակը, և՛ սալիկները, ասել է Միքայելյանը։
Նա հավելել է, որ արդյունքը չի համապատասխանում ներդրված միջոցներին. ավելի քան 2 մլն դոլար է ծախսվում առանց ակնհայտ անհրաժեշտության:
«Նման վերանորոգման որևէ պահանջ չեմ տեսել հասարակության կողմից: Հուշարձանի ամբողջական կտորները պոկվել և մի կողմ են դրվել, իսկ նորմալ վերականգնումը կատարվում է բոլորովին այլ ձևով: Սա նաև հարց է առաջացնում կազմակերպիչների կոմպետենտության մասին: Բայց, ամեն դեպքում, նման գումարների և բարբարոսական մեթոդների ակնհայտ անհրաժեշտություն չկար»,- բացատրել է քաղաքագետը:
Միքայելյանը նաև հիշեցրել է Փաշինյանի տեսակետները Ցեղասպանության պատճառների վերաբերյալ և զուգահեռ անցկացրել 1988 թվականին Արցախյան շարժման ի հայտ գալու մասին նրա հայտարարությունների հետ:
«Նրա ամբողջ վերլուծությունը հանգեցրեց նրան, որ ամեն ինչի համար մեղավոր են Ռուսաստանը և հայկական ազգայնականությունը: Այսինքն՝ Թուրքիան և Ադրբեջանը մեղավոր չեն, Արևմուտքը մեղավոր չէ, մեղավոր են Ռուսաստանը և հայկական ազգայնականությունը: Իհարկե, երբ կա հակամարտություն, դրանում այս կամ այն կերպ ներգրավված են երկու կողմն էլ: Եվ նաև արտաքին ուժերը: Բայց այս դեպքում շեշտը դրվում է, առաջին հերթին, Ռուսաստանի և նաև հենց Հայաստանի վրա»,- եզրափակել է քաղաքագետը:
Հայոց ցեղասպանության թանգարան-ինստիտուտից օգոստոսի 26-ին հայտնել էին, որ մեկնարկել է թանգարան-ինստիտուտի հիմնանորոգման աշխատանքների երկրորդ փուլը։ Սեպտեմբերի 1-ին հուշահամալիրում շինաշխատանքները դադարեցնելու պահանջով բողոքի ակցիա էր տեղի ունեցել։ Պետական կառույցներից քաղաքացիներին խոստացել էին մինչև սեպտեմբերի 8-ը պատասխանել իրենց հետաքրքրող 15 կետից բաղկացած հարցադրումներին, և ժամանակավորապես դադարեցրել էին շինաշխատանքները։ ՀՀ կրթության, գիտության, մշակույթ, սպորտի նախարարությանը կից գիտամեթոդական խորհուրդը սեպտեմբերի 5-ին վերահաստատել էր Հայոց ցեղասպանության հուշահամալիրի վերանորոգման նախագիծը՝ չնայած հանրային դժգոհությանը։
Հայոց ցեղասպանության թանգարան-ինստիտուտի նախկին տնօրեն, պատմական գիտությունների դոկտոր Հայկ Դեմոյանն Armenia Today-ին հայտնել էր, որ Ծիծեռնակաբերդում՝ Հայոց ցեղասպանության զոհերի հուշահամալիրում իրականացվող հիմնանորոգման աշխատանքներն անդառնալի վնաս են հասցրել հուշարձանին։






































