Հայաստանի ազգային կինոակադեմիայի մասնագետներն իրենք են ընտրել «Օսկարի» հավակնորդին «Լավագույն արտասահմանյան ֆիլմ» անվանակարգում, հայտնել է ԿԳՄՍ նախարար Ժաննա Անդրեասյանը։
Նա կոչ է արել Կինոակադեմիային ուղղել 44-օրյա պատերազմում անհետ կորած հայ զինվորի որոնումների մասին վավերագրական ֆիլմը չընտրելու մասին հարցը։ Այսպես է Անդրեասյանը մեկնաբանել Կինոակադեմիայի որոշումը՝ Հայաստանից «Օսկար»-ին ներկայացնել Էդգար Բաղդասարյանի «Յաշան և Լեոնիդ Բրեժնև» ֆիլմը, այլ ոչ թե Շողակաթ Վարդանյանի «1489»-ը, որը պատմում է 2020 թվականի պատերազմում Արցախում անհետ կորած իր եղբոր որոնումների մասին։
Բաղդասարյանը, ում ֆիլմը կներկայացվի կինոմրցանակաբաշխությանը, Կինոակադեմիայի խորհրդի անդամ է։
««Օսկարի» համար ֆիլմերի առաջադրման հատուկ ընթացակարգեր կան, որոնք պետք է պահպանվեն։ Կինոակադեմիան անկախ մարմին է, հասարակական կազմակերպություն, որը որևէ առնչություն չունի ԿԳՄՍ նախարարության կամ կառավարության որևէ այլ մարմնի հետ։ Նրանք ոլորտի փորձագետներ են, հավաքվում են, քննարկում ու կատարում իրենց ընտրությունը և իրենք էլ պետք է մեկնաբանեն իրենց ընտրությունը»,- ասել է Անդրեասյանը։
Նա հերքել է լուրերն այն մասին, որ Հայաստանի իշխանությունները նման քայլերի են դիմում՝ Արցախի հարցը միջազգային հարթակներում ներկայացնելուց խուսափելու համար։
«Ձեր հարցադրումն ընդհանրապես որևէ կապ չունի իրականության հետ։ Եվ, ըստ էության, անհեթեթություն է»,- պատասխանել է նախարարը։
«1489»-ը Շողակաթ Վարդանյանի դեբյուտային աշխատանքն է, որն արժանացել է հոլանդական վավերագրական հեղինակավոր IDFA փառատոնի Գրան պրիին։ Ֆիլմը ծնվել է լրագրողական նախագծից, սակայն ժամանակի ընթացքում այն վերածվել է կինոյի ֆորմատի։ Ֆիլմի ստեղծագործական պրոդյուսերը ռուս վավերագրող Մարինա Ռազբեժկինան է։ Վարդանյանի ֆիլմը պատմում է 2020 թվականի Արցախյան պատերազմի ժամանակ անհետ կորած եղբոր՝ Սողոմոնի ընտանիքի որոնումների մասին։ Նա իր հեռախոսով նկարահանել է որոնման ողջ գործընթացը և փաստագրել այն փորձությունները, որոնց միջով պետք է անցնեին ինքը և իր հարազատները։
Ֆիլմն ստացել էր 20 մրցանակ, այդ թվում՝ վավերագրական ֆիլմերի ամենամեծ փառատոնի գլխավոր մրցանակը՝ Ամստերդամի վավերագրական ֆիլմերի միջազգային փառատոնը (IDFA), FIPRESCI կինոքննադատների մրցանակը, Տրիեստի կինոփառատոնի լավագույն վավերագրական ֆիլմի և Բուենոս Այրեսի վավերագրական ֆիլմերի միջազգային փառատոնի (FIDBA) մրցանակը։
Սեպտեմբերի 5-ին Կինոակադեմիան հայտարարել էր «Յաշա և Լեոնիդ Բրեժնև» ֆիլմը «Օսկարի» հավակնորդ «Լավագույն արտասահմանյան ֆիլմ» անվանակարգում ներկայացնելու մասին։
Հոկտեմբերի 14-ին «Ակն ընդ ական» վավերագրողների միությունը ՀՀ կինոակադեմիային հորդորել էր վերանայել «Օսկարի» ներկայացվող հայկական ֆիլմերի ընտրությունը և դիտարկել Շողակաթ Վարդանյանի «1489» ֆիլմը՝ Բրեժնևի մասին պատմող ֆիլմի փոխարեն։ Միությունը հիշեցրել է, որ «Օսկարի» անվանակարգերի մրցույթում հաղթած ֆիլմի ռեժիսորը Կինոակադեմիայի խորհրդի անդամ է։
Կինոակադեմիան արձագանքել էր սրան՝ նշելով, որ այն անդամները, ովքեր առնչություն ունեն ներկայացված ֆիլմի հետ, չեն մասնակցում քվեարկությանը։ Ընտրություն կատարելու ընթացքում փորձագետներն առաջնորդվել են ոչ թե ֆիլմի ստացած մրցանակների ցանկով, այլ նրա գեղարվեստական արժանիքներով։
